สงขลาพอเพียง : เครือข่ายสร้างเสริมสุขภาพจังหวัดสงขลา - Songkhla Health

ลำดับที่ 02/01/2552(12 พค.52)

กมลทิพย์ อินทะโณ

ถ้าจะถามว่า ณ บ้านหลังหนึ่งไม่ว่าจะเช่าหรือเจ้าของอยู่เองก็ตามแต่ ห้องที่สำคัญที่สุดในบ้านคือห้องอะไร

ถ้าจะลองตอบ ห้องนอนก็ไม่จำเป็นเท่า เพราะห้องนอนไม่มีนอนห้องนั่งเล่น ห้องฉายหนังก็ไม่จำเป็นถือเป็นห้องที่ไม่มีก็ได้ ห้องครัวไม่มีก็ไม่ต้องทำกับข้าว ซื้อเอาจากข้างนอกก็พอไหว หรือไม่ก็หาสักมุมสำหรับหุงข้าวและทำกับข้าวง่าย ๆ ห้องอื่น ๆ ไม่มีความสำคัญเท่า “ห้องปลดทุกข์” หรือบางทีเรียกกันว่า “ห้องน้ำ” หรือ “ห้องสุข..(ขา) นั่นเอง

หากมิได้ระบายความอัดอั้นในเรื่องราวที่เกิดจากห้องนี้แล้วไซร้ ความอึดอัดคับแค้นคงพลุ่งพล่านจนยากจะคลี่คลาย จึงขอระบายทุกข์เรื่องนี้มาเป็นบทเรียนให้คนอื่น ๆ

เรื่องของเรื่องเริ่มจากเมื่อมีโอกาสมีบ้านเป็นของตัวเอง บ้านที่มีจำนวนห้องนอนมากกว่าจำนวนคนที่อาศัยอยู่ ในบ้านหลังนี้มีห้องน้ำชั้นบนแบบชักโครก 2 ห้อง ชั้นล่างแบบส้วมซึม(squat) วันหนึ่งห้องน้ำชั้นบนห้องหนึ่งที่เคยกดน้ำได้ก็เกิดอาการกดไม่ลง ห้องน้ำห้องนี้อยู่ในห้องนอกเล็กของบ้าน แต่ไม่มีใครนอนห้องนี้ด้วยจำนวนคนที่อยู่อาศัยอยู่น้อยกว่าจำนวนห้องที่มีดังที่แจ้ง ห้องน้ำห้องแรกที่เริ่มเป็นปัญหาก็ถูกงดใช้โดยปริยาย

วิถีชีวิตในบ้านยังเป็นปกติ แม้จะมีห้องน้ำหนึ่งห้องใช้การไม่ได้ แล้วในวันหนึ่งห้องน้ำชั้นบนที่เหลืออีกหนึ่งห้องซึ่งอยู่ในห้องนอนใหญ่ก็มีอาการกดไม่ลง เหมือนโลกทั้งโลกจะมืดมน ด้วยความร้อนใจอยากให้ปัญหาไก้รับการแก้ไข รีบค้นหานามบัตรรถดูดส้มด่วนที่เข้ามาเดินแจกไว้เมื่อหลายปีก่อน และเมื่อเจอก็โทรหาในทันที เจ้าของรถรับสายถามปัญหารีบมาในบัดดล

เมื่อรถดูดส้วมมาจอดหน้าบ้านพร้อมช่างประจำรถรวม 3 คน ชี้แจงอัตราค่าบริการวัดจากตัวเลขมาตรข้างรถซึ่งรับได้สูงสุด 20 กว่าหน่วย คิดค่าบริการหน่วยละ 300 บาท ทำความเข้าใจกันเป็นที่เรียบร้อย ด้วยเจ้าของบ้านคิดไว้ว่ามันคงไม่ถึง 20 หน่วยหรอกนะ จากนั้นสำรวจหาถังเกรอะในบ้าน ด้วยความที่บ้านค่อนข้างใหญ่ เจ้าของเดิมทำถังเถรอะไว้ทั้งสิ้น 6 บ่อ ถือว่ามากทีเดียว

ช่างที่ประจำมากับรถทำการเปิดฝา และรีบบอกว่า

“โอ้โห เกือบล้นแล้วพี่”

เจ้าบ้านตกใจ แต่ไม่ได้ชะโงกคอมาดูด้วย “สูบเลยน้อง”

ระหว่างที่ทำการสูบบ่อที่หนึ่ง บ่อที่สอง บ่อที่สาม ช่างที่ทำการบอกว่า

“พี่เจอผ้าอนามัยด้วย”

เจ้าบ้านสงสัย ผ้าอนามัยมาจากไหน

“สงสัยตอนช่างมาซ่อมบ้าน หรือไม่เจ้าของเก่า”

เจ้าบ้านไม่แอะใจ บอกให้สูบต่อ

สูบบ่อที่สี่ บ่อที่ 5 และบ่อที่ 6

“พี่มีกางเกงใน(ผู้ชาย)ด้วย” แล้วช่างก็โชว์ให้ดู “สงสัยของพวกช่างที่มาทำบ้านให้พี่หรือเปล่า”

เจ้าบ้านก็ไม่ได้เฝ้าดูอยู่ตลอดเลยไม่รู้ว่ากางเกงขึ้นมาจากบ่อหรือมาจากไหน

สูบถังเกรอะเสร็จ ช่างซึ่งขึ้นไปดูอาการกดไม่ลงของชักโครก บอกว่าจะจัดการให้ชักโครกใช้การได้และจะไม่มีอาการกดไม่ลงอีก แต่ขอค่าจัดการห้องละ 700 บาท

เจ้าบ้านไม่ได้ต่อสักคำ

หลังเสร็จสิ้นภารกิจช่างคิดค่าบริการ

มาตรวัดข้างรถมีปริมาณสิ่งที่สูบขึ้นมาจากบ่ออยู่ที่เกือบเต็มรถ คือ เกิน 20 หน่วยนิดหน่อย ช่างคิดที่ 20 หน่วย คูณราคา 300 บาท คิดเป็น 6,600 บาท บววกกับค่าการจัดการชักโครกจำนวน 2 ห้อง ๆ ละ 700 บาท เป็น 1,400 บาท รวมเบ็ดเสร็จเจ้าของบ้านต้องจ่าย 8,000 บาทถ้วน จ่ายทันทีไม่มีต่อรองแม้แต่บาทเดียว

คล้อยหลังช่างและรถดูดส้วมกลับไปแล้ว เจ้าของบ้านโทรหาญาติมิตรเพื่อนฝูง เล่าให้ฟังว่าวันนี้จ่ายค่าดูดส้วมไป 8,000 บาท(เท่ากับเงินค่าเทอมชั้นอนุบาล 3 ของลูกคนโตเลย) มีเสียงสะท้อนกลับมาว่า

“ถูกโก่งค่าดูดส้วมแล้วหล่ะ ปกติเขาจะต่อรองราคากันที่ราคาเหมาจ่าย แพงแบบสุดๆๆๆก็ไม่น่าเกิน 3,000 บาท โดนกันมามากต่อมากแล้ว”

แล้วมีเสียงสะท้อนอีกว่า ทำไมไม่ปรึกษากันก่อน และที่หนักหนาสาหัส เพื่อนบ้านที่มีเพื่อนทำมาหาเลี้ยงชีพด้วยการบริการดูดส้วมมีเทคนิคร้อยแปดสำหรับจะโก่งราคา ทั้งที่บางทีถังเกรอะในบ้านไม่ได้เต็ม ยิ่งมาคิดว่าที่บ้านใช้จุลินทรีย์ น้ำหมัก ที่ช่วยย่อยสลายกากด้วย เรื่องส้วมเต็มไม่น่าจะใช่

ไม่มีข้อแก้ตัวใด มีแต่ความเจ็บกระดองใจ และคิดว่าไม่เป็นไร อย่างไรคงใช้ห้องน้ำได้อย่างสะดวกสบายไปอีกอย่างน้อยสัก 5 ปี

เหตุการณ์ไม่คาดฝัน ห้องน้ำในห้องนอนเล็กเกิดอาการกดไม่ลงเช่นเดิม ปล่อยทิ้งไว้ประมาณ 3 วันมากดอีกทีก็ยังใช้ไม่ได้ ซ้ำร้ายห้องน้ำในห้องนอนใหญ่ก็เกิดอาการกดไม่ลงเพิ่มมาอีกหนึ่งห้อง อาการเดือดปุด ๆ ในใจเกิดขึ้นอย่างควบคุมไม่ค่อยจะได้ โทรหารถดูดส้วมเจ้าเดิมเพื่อให้มาแก้ไข ช่างอยู่ต่างจังหวัดไม่สะดวกในวันนั้น

จะปล่อยห้องน้ำไว้แบบนั้นท่าจะไม่ดี ค้นข้อมูลในอินเตอร์เน็ตหาข้อมูลวิธีแก้ส้วมตัน เตรียมหาซื้ออุปกรณ์ แต่ช่างยากเย็นและติดขัดไปหมด และจากอินเตอเน็ตเช่นกัน เจอ “มิสเตอร์ช่างตัน” มีสาขาในจังหวัดด้วย โทรหาตอนประมาณสี่โมง คุยอาการห้องน้ำให้ช่างฟัง ช่างบอกว่าดูให้ขอคิดค่าใช้จ่ายห้องแรก 2,000 บาท ห้องที่สอง 1,500 บาท ซ่อมไม่ได้ไม่คิดเงิน ตัดสินใจให้มิสเตอร์ท่อตันมาจัดการ

ประมาณหกโมง ช่างวิรัตน์ มิสเตอร์ท่อตันมาถึง และวินิจฉัยอาการใช้อุปรณ์เครื่องมือที่เรียกกันว่า “งูเหล็ก” บอกว่า

“อาการชักโครกตัน” หลังจากนั้นทำการขยับชักโครกออกมาจากจุดที่วางอยู่ เจอสาหตุของปัญหาในครั้งนี้คือ การวางชักโครกติดผนังทำให้ช่องระบายของชักโครกไม่ตรงกับท่อรับกาก และช่างที่มาทำบ้านใช้วิธีทำให้พื้นใต้ชักโครกลาดเอียงเล็กน้อยเพื่อให้กากลงไปในท่อได้ แต่กรณีมีกากชิ้นใหญ่ หรือมีสิ่งของ เช่น ปากกา ไม้จิ้มฟัน ตกลงไปก็ทำให้ชักโครกตันได้

และอีกสาเหตุหนึ่งคือมีเศษปูนตอนซ่อมบ้านตกลงไปในท่อรับกากทำให้ท่อมีช่องระบายกากเล็กลง ห้องน้ำมีการใช้งานมา 2 -3 ปี ก็เกิดอาการตันได้ และในกรณีที่บ้านมีบ่อเกรอะมากถึง 6 บ่อ อาการส้วมเต็มก็ไม่น่าจะเป็นไปได้เลย และก่อนหน้านี้เจ้าของบ้านเองก็เติมจุลินทรีย์ช่วยย่อยกากลงไปมากทีเดียว

ช่างทำการขยับชักโครกและวางใหม่ เป็นการใช้งานได้ มิสเตอร์ท่อตันรับประกัน 2 เดือน หากมีอาการผิดปกติ ใช้การไม่ได้อีกมาซ่อมให้ฟรี และในกรณีลูกค้าเก่า เกิดในบ้านท่อตัน อ้างล้างหน้าตัน มาบริการได้รับส่วนลดด้วย ปกติค่าบริการท่อตันหรืออ่างล้างหน้าตันจะถูกกว่าชักโครกตัน

การทำงานของมิสเตอร์ท่อตันที่ประทับใจ คือ จะหาสาเหตุให้จนเจอและแก้ปัญหาจนแล้วเสร็จถึงจะคิดค่าบริการ ถ้าแก้ปัญหาไม่ได้ไม่คิดเงิน ไม่คิดค่าเสียเวลาเพิ่ม ลองถามช่างวิรัตน์ว่าเคยมีกรณีแก้ไม่ได้บ้างไหม ช่างบอก “ยังไม่มี”

และในวันนั้นช่างวิรัตน์ได้แก้ปัญหาก็อกน้ำที่อ่างล้างหน้าในห้องน้ำเล็กใช้การไม่ได้ให้ด้วย บอกว่า “ก็อกเสีย แค่ซื้อก็อกมาเปลี่ยนก็ใช้การได้” อีกจุดหนึ่งคือ “น็อตที่เชื่อมระหว่างถังน้ำและที่นั่งของชักโครก ลูกยางเสื่อมและน็อตเป็นสนิม ให้ซื้อมาเปลี่ยน แก้ปัญหาน้ำหยดบริเวณน็อตที่ยึดชักโครกตลอดเวลา”

ยังมีความรู้อีกมากมายจากเหตุส้วมตันครั้งนี้ เช่น อาการห้องน้ำตัน ท่อตัน อาจเกิดจากระดับน้ำในดินส่งผลต่อบ่อเกรอะเต็มได้ ห้องน้ำห้องท่าไม่ควรสร้างในที่ลุ่ม หรือแม้แต่ปากกาก็ทำให้ส้วมตันได้ โดยเฉพาะในร้านอาหารยิ่ง เพราะปากกาที่เสียบอยู่ที่กระเป๋าของพนักงานมักตกลงไปในโถเสมอเมื่อเข้าไปใช้ห้องน้ำ ควรระมัดระวังยิ่งก่อนเข้าห้องน้ำ หน้าห้องน้ำควรมีกระป๋องสำหรับวางปากกาให้พนักงานและเขียนคำขวัญเตือนใจ กรุณานำปากกาออกจากกระเป๋าเสื้อก่อนเข้าห้องน้ำทุกครั้ง ช่วยได้ หรือแม้แต่ไม้จิ้มฟันอย่าพลั้งเผลอทิ้งลงไปในโถส้วมเด็ดขาด ไม้จิ้มฟันอันเล็กๆ อาจก่อปัญหาให้คุณได้

จากเรื่องราวที่เกิดขึ้น เจ้าของบ้านต้องเสียเงินรวมทั้งสิ้น 11,500 บาท แทบจะได้ห้องน้ำใหม่สักห้อง ทั้งที่จริง ๆ ควรจะเสียแค่ 3,500 บาท เอาเป็นว่าเป็นการซื้อบทเรียนสำหรับผู้บริโภคถ้าไม่เกิดเรื่องนี้ ก็ไม่มีเรื่องเล่านี้เกิดขึ้นได้เลย

สุดท้าย ใครเจอปัญหาเช่นเดียวกันนี้ สามารถค้นหามิสเตอร์ท่อตันได้ทางอินเตอเน็ต แค่พิมพ์คำว่า ท่อตัน ส้วมตัน ก็จะเจอมิสเตอร์ท่อตัน หาเบอร์ติดต่อของสาขาที่มีอยู่ในจังหวัดของท่านและพูดจาต่อรองกันเอาเอง แต่เชื่อว่าถูกกว่าให้รถมาดูดส้วมแน่นอน