สงขลาพอเพียง : เครือข่ายสร้างเสริมสุขภาพจังหวัดสงขลา - Songkhla Health

หนุนเสริมภาคี ประสานความร่วมมือ

รายงานโครงการเชิงบูรณาการสมัชชาสุขภาพจังหวัดสงขลา ประจำปี 2548

รายงานโครงการเชิงบูรณาการสมัชชาสุขภาพจังหวัดสงขลา  ประจำปี 2548 ประเด็น "เกษตรที่เอื้อต่อสุขภาพ"


เสนอต่อ สำนักงานปฏิรูประบบสุขภาพ (สปรส.)





โดย เครือข่ายสมัชชาสุขภาพจังหวัดสงขลา


สารบัญ

เรื่อง                                                                                                                    หน้า บทที่ 1  สรุปภาพรวมการจัดสมัชชา 5               ชื่อโครงการ 6 -18
              ผลที่ได้รับจากการทำกิจกรรม 19               ปัญหา  อุปสรรค 20               ข้อสรุปเชิงนโยบาย 21
บทที่ 2  บันทึกการประชุมสมัชชาสุขภาพ 23               รายงานการประชุมกรรมการ 24-25               รายงานประชุมเตรียมประชุมสมัชชาสุขภาพโซนตก 26-29               รายงานเวทีสมัชชาสุขภาพโซนตก 30-44               รายงานการประชุมสมัชชาสุขภาพโซนเมือง 45-47               รายงานเวทีสมัชชาสุขภาพโซนเมือง 48-60               รายงานเตรียมเวทีสมัชชาโซนบก 61-66   รายงานเวทีสมัชชาสุขภาพโซนบก 67-82               รายงานการประชุมเตรียมสมัชชาสุขภาพโซนเหนือ             83-85               รายงานเวทีสมัชชาสุขภาพโซนเหนือ 86-95               เวที 4 สมัชชาสุขภาพจังหวัดสงขลา 96-101

บทที่ 3  ภาพกิจกรรม                                                                                          102

บทที่ 4  ภาคผนวก
            ใบลงทะเบียนผู้เข้าร่วมกิจกรรม             เอกสารเผยแพร่





คำนำ eg รายงานชิ้นนี้เป็นส่วนหนึ่งของโครงการบูรณาการสมัชชาสุขภาพจังหวัดสงขลา ประจำปี 2548 ประเด็น "เกษตรที่เอื้อต่อสุขภาพ" ซึ่งเกิดขึ้นได้จากความร่วมมือของเครือข่ายสมัชชาจังหวัด สงขลาเป็นอีกจังหวัดหนึ่งที่ได้มีส่วนร่วมในการจัดสมัชชาสุขภาพมาตั้งแต่แรกเริ่ม ทั้งที่ปรากฏในระดับชาติและในพื้นที่ ภาคีสุขภาพในจังหวัดทั้งในนามบุคคลและองค์กร ก็ได้มีส่วนในการร่วมร่างและผลักดันให้เกิด พรบ.สุขภาพหรือธรรมนูญสุขภาพ มาอย่างต่อเนื่อง ด้วยความตระหนักถึงความสำคัญยิ่ง ในการกำหนดทิศทาง หรือทำให้การ "สร้างนำซ่อม" สุขภาพ ซึ่งกำลังเป็นเรื่องที่ทุกคนในสังคมให้ความสนใจ เข้าไปเป็นส่วนหนึ่งในวิถีชีวิตและได้รับการรับรองให้ถูกต้องตามกฎหมาย คณะทำงานเห็นพ้องกันว่ากระบวนการในการจัดสมัชชา เป็นอีกเครื่องมือหนึ่งที่มีคุณค่าและมีประโยชน์อย่างยิ่งที่จะทำให้กลไกของสังคมหันมาประสานความร่วมมือและร่วมกำหนดทิศทางการทำงานด้านสุขภาพทั้งในระดับพื้นที่และระดับชาติ ให้เป็นไปในทิศทางที่สอดคล้องกันและเกิดประโยชน์สูงสุดต่อทุกคนในสังคม

เครือข่ายสมัชชาจังหวัดสงขลา
















กิตติกรรมประกาศ eg กิจกรรมโครงการนี้จะเกิดขึ้นไมได้หากไม่ได้รับความร่วมมือจากหลายฝ่าย ซึ่งตัวแทนคณะทำงานใคร่ขอใช้พื้นที่แห่งนี้ประกาศคำขอบคุณ อันได้แก่ คณะทำงานทุกท่าน ทั้งผู้รับผิดชอบโครงการ - อ.พิชัย ศรีใส คณะผู้ประสานงานทั้ง 4 โซน คือ อ.ไพฑูรย์ ศิริรักษ์ ผู้ประสานงานโซนบก ผอ.อรัญ คงนวลใย ผู้ประสานงานโซนเหนือ คุณหมอวีระพัฒน์ เงาธรรมทัศน์ อ.อาภิชาติ สุทธิโพธิ์ ผู้ประสานงานโซนเมือง และ คุณสงบ ชูสงค์ ผู้ประสานงานโซนตก และรวมไปถึงคณะทำงานจากเครือข่ายสร้างเสริมสุขภาพ คุณหมอสุภัทร ฮาสุวรรณกิจ คุณชาคริต โภชะเรือง อ.ชโลม เกตุจินดา คุณวรรณา สุวรรณชาตรี และคุณโสรยา คงแก้ว
รวมไปถึงที่ปรึกษาโครงการ โดยเฉพาะ อ.ภานุ พิทักษ์เผ่า ที่กรุณาเสียสละเวลามาร่วมให้คำแนะนำอันมีค่าและร่วมเป็นวิทยากรบรรยายในหลายเวที และที่จะลืมไปไม่ได้ก็คือ องค์กรร่วมจัด ได้แก่ องค์การบริหารส่วนจังหวัด ที่มี รองฯพีระ ตันติเศรณี ร่วมประสานงานสนับสนุนกิจกรรมด้วยดี สำนักงานปฎิรูประบบสุขภาพ ที่มีอ.กรรณิกา บรรเทิงจิตร ที่สนับสนุนกิจกรรมอย่างต่อเนื่อง กศน.อำเภอจะนะ ที่มี ผอ.อรัญ คงนวลใย ร่วมก้าวเดินมาด้วยกันตั้งแต่แรกเริ่ม โรงพยาบาลหาดใหญ่ที่เอื้อเฟื้อสถานที่ประชุม และเครือข่ายสร้างเสริมสุขภาพจังหวัดสงขลาที่เป็นแกนประสานทุกฝ่ายมาร่วมกิจกรรมโครงการ






































บทที่ 1 สรุปภาพรวมการจัดสมัชชา





  1. ชื่อโครงการ : โครงการเชิงบูรณาการสมัชชาสุขภาพจังหวัดสงขลา  ประจำปี 2548
      ประเด็น "เกษตรที่เอื้อต่อสุขภาพ"

  2. ผู้รับผิดชอบโครงการ : อ.พิชัย ศรีใส 2.1 คณะทำงาน 1. นายไพฑรูย์ ศิริรักษ์ ผู้รับผิดชอบโซนบก

  3. นายแจ้ว โชติธรรมรส
  4. นางระเบียบ พรหมบริรักษ์
  5. นายสงบ ชูสงค์ ผู้รับผิดชอบโซนตก
    5. นายธนวัฒน์ ศรีสกุล
  6. นายอรัญ คงนวลใย ผู้รับผิดชอบโซนเหนือ 7. นายสัมพันธ์  ปัตตพัฒน์ 8. นายนิมิตร แสงเกตุ 9. นพ.วีรพัฒน์ เงาธรรมทัศน์ ผู้รับผิดชอบโซนเมือง
  7. นายสมศักดิ์ คงไชย
  8. นพ.สุภัทร ฮาสุวรรณกิจ
  9. นายชาคริต โภชะเรือง 13. นางชโลม เกตุจินดา 14. นางยินดี ตรีรัญเพชร 15. น.ส. วรรณา  สุวรรณชาตรี
    16. นส.นวลวรรณ เขียวมณีนัย

  10. ที่ปรึกษาของโครงการ 1. อ.ภานุ พิทักษ์เผ่า 2. ดร.ดวงพร คันธโชติ 3. นายนวพล บุญญามณี 4. นายพีระ ตันติเศรณี 5. นายไพร พัฒโน 6. ดร.วินัย ไชยทอง 7. ผอ.พิพัฒน์ รัฐกาญจน์


    4.องค์กรร่วมจัด

  11. สำนักงานปฎิรูประบบสุขภาพ (สปรส.)
  12. องค์การบริหารส่วนจังหวัดสงขลา
  13. เครือข่ายสร้างเสริมสุขภาพจังหวัดสงขลา
  14. ศูนย์บริการการศึกษานอกโรงเรียน อำเภอจะนะ
  15. ชมรมนักจัดรายการวิทยุชุมชนคนสงขลา (บินหลา)
  16. เครือข่ายอาสาสมัครสาธารณสุขมูลฐานจังหวัดสงขลา
  17. ศูนย์หลักประกันสุขภาพภาคประชาชนจังหวัดสงขลา
  18. ศูนย์ประสานงานภาคประชาชนจังหวัดสงขลา

  19. หลักการและเหตุผล 4.1 สานต่อเจตนารมณ์ สมัชชาชาติ จากคำประกาศเจตนารมณ์ เวทีสมัชชาสุขภาพแห่งชาติ ปี 2547 ได้กล่าวไว้ว่า ผู้เข้าร่วมสมัชชาสุขภาพแห่งชาติ ปี 2547 อันประกอบด้วยผู้แทนจากสมัชชาสุขภาพพื้นที่ ประชาคมสุขภาพและเครือข่ายองค์กรเอกชน นักวิชาการจากองค์กรวิชาการ ตลอดจนผู้บริหารและข้าราชการจากหน่วยงานราชการที่เกี่ยวข้องกับการจัดการเพื่อให้ได้มาซึ่งสุขภาวะที่ดีจากอาหารและการเกษตร ได้ร่วมระดมความเห็นในเวทีสมัชชาสุขภาพแห่งชาติ ณ วันที่ 8 กันยายน 2547 ในประเด็น "อาหารและเกษตรเพื่อสุขภาพ : ภัยคุกคามจากสารเคมี" อันเป็นประเด็นสืบเนื่องจากสมัชชาสุขภาพปี 2546 ซึ่งทุกภาคส่วนได้ร่วมผลักดันให้เกิดการเคลื่อนไหวในระดับพื้นที่อย่างเป็นรูปธรรมและสอดประสานกับนโยบายอาหารปลอดภัย ได้ประกาศเจตนารมณ์ที่จะดำเนินการเพื่อไปสู่เป้าหมาย "เกษตรปลอดภัย อาหารปลอดภัย ชีวิตปลอดทุกข์" ด้วยมาตรการร่วมกันดังนี้ ประชาคมสุขภาพจะร่วมกับรัฐบาล องค์กรวิชาการและภาคส่วนต่างๆ เพื่อ

  20. ผลักดันให้มีการกำหนด "ยุทธศาสตร์อาหารปลอดภัยระดับพื้นที่อย่างครบวงจร" ตั้งแต่ระดับจังหวัด อำเภอ ท้องถิ่น จนถึงชุมชน และสร้างกลไกการดำเนินงานร่วมกันของรัฐและเครือข่ายประชาคม หน่วยงาน สถาบันวิชาการที่เกี่ยวข้องครบวงจรในพื้นที่ นับตั้งแต่สนับสนุนการผลิต แปรรูป การบริโภคอย่างยั่งยืน สร้างระบบตลาดระดับชุมชน และจะสนับสนุนให้เกิดการรวมกลุ่มและพัฒนาองค์กรภาคประชาชนให้มีความเข้มแข็ง เพื่อมีส่วนร่วมในระบบอาหารปลอดภัย ตลอดจนรณรงค์ผลักดันให้เกิดกฏหมาย และนโยบายที่นำไปสู่การปฎิบัติได้อย่างแท้จริง
  21. สนับสนุนให้เกิดการจัดการความรู้ในระบบเกษตรและอาหาร เกิดการไหลเวียนของข้อมูลความรู้ที่ถูกต้อง ทันสมัย นับแต่การเรียนรู้หลักการ ระบบคิด วิธีการและเทคนิคเรื่องระบบเกษตรกรรมที่ยั่งยืน จนถึงการเป็นผู้ผลิต แปรรูป จำหน่าย บริโภคที่ดีผ่านระบบการศึกษาทั้งในและนอกโรงเรียน และมีระบบการสื่อสารเพื่อสร้างการเรียนรู้ต่อสาธารณะ
  22. พัฒนาข้อบังคับเกี่ยวกับระบบและกระบวนการควบคุมสารเคมีทางการเกษตรให้ได้มาตรฐานเช่นเดียวกับนานาอารยประเทศ ภายใต้หลักการมีส่วนร่วม สิทธิการเข้าถึงข้อมูล และหลักธรรมมาภิบาล ด้วยการกำหนดข้อบังคับเกี่ยวกับหลักเกณฑ์ "การมีส่วนร่วมของประชาชน" ในทุกขั้นตอนอย่างชัดเจน รวมทั้งร่วมผลักดันให้เกิดการยึดถือและปฎิบัติตามข้อบังคับดังกล่าวอย่างจริงจังและมีประสิทธิภาพ
  23. พัฒนาระบบและกระบวนการเพื่อการยกเลิกการโฆษณาสารเคมีการเกษตรทางสื่อสารมวลชนและพัฒนามาตรการควบคุมระบบการส่งเสริมการขาย เช่นเดียวกับสินค้าที่เป็นภัยคุกคามต่อสุขภาพอื่นๆ โดยพัฒนาให้เกิดข้อบังคับทางกฎหมายและให้มีกลไกกำกับดูแลอย่างจริงจังและอย่างมีส่วนร่วม
  24. ส่งเสริมการคิดค้นและพัฒนาระบบและมาตรการทางเลือกด้านต่างๆ ทั้งระบบการเกษตร ระบบการตลาด ระบบอาหาร ฯลฯ ทั้งในด้านองค์ความรู้ การดำเนินการในภาคปฎิบัติการ ตลอดจนการสื่อสารเผยแพร่ในวงกว้าง
  25. ร่วมกันผลักดันให้เกิดกลไกทั้งในระดับชาติและระดับท้องถิ่นเพื่อประสานและผลักดัน "ระบบเกษตรกรรมยั่งยืน" ที่ไม่ใช้สารเคมีและเน้นการพึ่งพาตนเอง โดยเป็นกลไกกำหนดยุทธศาสตร์แพร่ขยายระบบเกษตรยั่งยืน รวมทั้งการวิจัยและพัฒนาระบบเกษตรกรรมยั่งยืนทุกรูปแบบ เพื่อตอบสนองระบบอาหารปลอดภัย และสร้างความมั่นคงทางอาหารของประเทศ สมัชชาสุขภาพจังหวัดสงขลาเป็นอีกจังหวัดหนึ่งที่ร่วมประกาศเจตนารมณ์ดังกล่าว และเพื่อให้บรรลุเป้าหมายที่ได้ร่วมกันวางไว้ ในปี 2548 คณะทำงานสมัชชาสุขภาพจังหวัด ได้มีแนวคิดที่จะจัดเวทีสมัชชาสุขภาพในพื้นที่ โดยอาศัยแนวทางตามคำประกาศเจตนารมณ์ดังกล่าว ร่วมกันผลักดันกลไกในพื้นที่เพื่อให้เกิด "รูปธรรม" ของการดำเนินการ

4.2 สถานการณ์เกษตรที่เอื้อเพื่อสุขภาพในพื้นที่ ผลจากการจัดสมัชชาสุขภาพจังหวัดสงขลา ประจำปี พ.ศ. 2547 มีการระดมปัญหาและสถานการณ์ในพื้นที่ พบว่าในโซนบก มีกิจกรรมรวมกลุ่มแปรรูปซีอิ้ว ทำน้ำบูดู ที่ทำมาจากน้ำปลาใสนำมาปรุงโดยใช้สมุนไพร สร้างจิตสำนึกให้ภูมิใจในอาหารไทยปักษ์ใต้ เช่น ข้าวยำ ขนมจีน มีกิจกรรมหมักจุลินทรีย์ในซังข้าว เพื่อให้เกิดเป็นปุ๋ย รณรงค์ให้ปรับลดการใช้สารเคมี โซนเหนือ อ.นาทวี มีปัญหาน้ำเสียจากโรงงานอุตสาหกรรม แต่บางชุมชนก็สามารถจัดการน้ำเสียได้ เช่น สหกรณ์กองทุนสวนยางท่าแมงลัก บ้านนาปรัง ชุมชนในพื้นที่ ต.คลองกวาง สร้างมาตรฐานบ้านสะอาด สวนยางไม่ใช้สารเคมี สามารถนำผักที่ขึ้นเองมาทาน จนชุมชนได้รางวัลจากทางจังหวัดสงขลา
บ้านนาหว้า อ.จะนะ มีการทำเกษตรบนควน ในนา ใช้ยาฆ่าแมลง เมื่อฝนตกเกิดการชะล้าง น้ำซึมลงไปในบ่อ ชุมชนจำเป็นต้องใช้ปุ๋ยเคมีเพื่อเพิ่มผลผลิต อ.เทพา มีกะปิปลอดสารพิษ เน้นความสะอาด เป็นอาชีพดั้งเดิมของชุมชน ปัจจุบันมีหน่วยงานของรัฐเข้าไปสนับสนุน จนเป็นสินค้าห้าดาวของบ้านพระพุทธ โซนเมือง อ.คลองหอยโข่ง มีการบุกรุกป่าต้นน้ำผาดำ แผ้วทางทำลายป่าเพื่อทำสวนยาง ขณะเดียวกันก็ทำโรงจักรผลิตยางแผ่น ทำให้น้ำเสียไหลงลงมาปนเปื้อนกับน้ำในคลองอู่ตะเภา
โซนตก ต.บางเหรียง อ.ควนเนียง มีการปลูกผักมานาน เป็นแหล่งปลูกผักที่สำคัญของภาคใต้ โดยตำบลบางเหรียงมีพื้นที่ทำการเกษตรทั้งสิ้น 22,665 ไร่ (สำนักงานวิจัยและพัฒนาการเกษตร เขตที่ 8,2539) เกษตรกรที่ปลูกผักมีทั้งคนในพื้นที่และนอกพื้นที่ แต่ปัจจุบันนายทุนต่างถิ่นเข้ามาเช่าพื้นที่ปลูก มีการใช้สารเคมี โดยนิยมใช้สารกำจัดศัตรูพืชกลุ่มออร์กาโนฟอสเฟต ประมาณกันว่าประชาชนที่ได้รับสัมผัสการเคมีดังกล่าวมีจำนวนถึง 250 ครัวเรือน หรือมากกว่า 6000 คน สำหรับชาวบ้านในท้องถิ่นที่ปลูกทานเอง มีเนื้อที่คนละ 2-3 ไร่ จะไม่ใช้สารเคมี  แต่ก็มีปัญหาในการทำธุรกิจมีการแข่งขัน การปลูกไม่ใช้สารเคมีเลยให้ผลผลิตน้อย อย่างไรก็ตาม ผลจากการทำสมัชชา ภาครัฐได้มีการสนับสนุนให้แนวคิด อาหารปลอดภัย (Food Safety) ให้เป็นวาระแห่งชาติ  ในปี 2547  มีแนวคิดหรือหลักการสำคัญทางรัฐบาลว่าอาหารที่บริโภคต้องปราศจากเชื้อโรค ปราศจากการปนเปื้อนรวมทั้งสารเคมี  ต้องมีระบบการดูแล ควบคุม ตรวจสอบ คุณภาพความปลอดภัยอาหารที่ผลิตทุกขั้นตอน  โดยใช้คำว่าตลอดห่วงโซ่อาหาร(FOOD Chain)  ตั้งแต่วัตถุดิบ การเพาะปลูก เพาะเลี้ยง การผลิต การแปรรูป การจัดจำหน่ายจนถึงผู้บริโภค  ใช้คำว่า จากฟาร์มสู่โต๊ะอาหาร หรือจากฟาร์มสู่ช้อน  จึงต้องมีทุกหน่วยที่เกี่ยวข้อง  ในระดับประเทศกำหนดหน่วยงานที่เกี่ยวข้องรับผิดชอบ 2 กระทรวง คือ กระทรวงสาธารณสุข และกระทรวงเกษตรและสหกรณ์  กระทรวงเกษตรฯ ดูแลในเรื่องวัตถุดิบ การเพาะปลูก เพาะเลี้ยง  มีการประชุมร่วมกันใน ครม. ได้มีการแบ่งภาระหน้าที่ระหว่างกระทรวงเกษตรฯ และกระทรวงสาธารณสุข  มีมติในเรื่องของ Food  safety  ให้กระทรวงสาธารณสุขเป็นเลขานุการระดับจังหวัด สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดต้องรับภารกิจเพื่อบูรณาการแผนทั้งจังหวัด  สำหรับจังหวัดสงขลา  สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดสงขลาได้ทำโครงการ Food safety  โดยได้มีการตั้งคณะกรรมการ และได้มีการประชุมไปแล้ว  จากกรรมการในระดับจังหวัดจะมีกรรมการชุดใหญ่เป็นกรรมการอำนวยการ  ซึ่งมีผู้ว่าราชการจังหวัดเป็นประธาน และมีรองผู้ว่าฯ เป็นรองประธาน นายแพทย์สาธารณสุขจังหวัดเป็นเลขานุการ  โดยในระดับอำเภอต้องไปตั้งคณะกรรมการรูปแบบคล้ายกับคณะกรรมการที่จังหวัดตั้ง แต่เป็นคณะกรรมการระดับอำเภอ  โดยสาธารณสุขอำเภอเป็นเลขานุการเหมือนกัน  เป็นโอกาสอันดีที่จะเป็นปัจจัยเสริมช่วยให้การขับเคลื่อนเป็นไปอย่างต่อเนื่องและมีประสิทธิภาพ
การพัฒนากลไกการบริหารจัดการที่มีประสิทธิภาพในพื้นที่ก็ได้มีการดำเนินการอย่างต่อเนื่อง เช่น ค้นหาตลาดเกษตรปลอดสารพิษ ร่วมกันพัฒนาระบบกลั่นกรองมาตรฐาน มีตัวอย่าง ดังเช่นที่สันติอโศกมีการดำเนินการร่วมกับเครือข่ายเกษตรกรรมวิถีธรรมของ อ. ภานุ พิทักษ์เผ่า  ในส่วนของ อ.นาทวี ขณะนี้ได้มีโครงการจะจัดตลาดเกษตรปลอดสารพิษโดยใช้ชื่อโครงการว่า  อาหารดีปลอดภัย มีการแบ่งพื้นที่ในตลาดส่วนหนึ่งขายสินค้าปลอดสาร และตรวจสอบอาหารที่จำหน่ายอาหารในโรงเรียน โดยทางเทศบาลร่วมมือกับชุมชน และอสม. โดยมีแนวคิดให้มี  อาสาสมัครตรวจสอบสารเคมีปนเปื้อนในผัก
เพื่อให้เกิดผลอย่างเป็นรูปธรรมในพื้นที่ แนวทางจัดสมัชชาสุขภาพ จังหวัดสงขลา ประจำปี 2548 ทีมงานจังหวัดสงขลาจึงได้มีความเห็นร่วมกันว่าจะจัดกิจกรรมต่อเนื่องสานต่อคำประกาศเจตนารมณ์ดังกล่าว

5.วัตถุประสงค์ 1. ผลักดันให้มีการกำหนด "ยุทธศาสตร์อาหารปลอดภัยระดับพื้นที่อย่างครบวงจร" ตั้งแต่ระดับจังหวัด อำเภอ ท้องถิ่น จนถึงชุมชน และสร้างกลไกการดำเนินงานร่วมกันของรัฐและเครือข่ายประชาคม หน่วยงาน สถาบันวิชาการที่เกี่ยวข้องครบวงจรในพื้นที่
2. สนับสนุนให้เกิดการจัดการความรู้ในระบบเกษตรและอาหาร
3. ส่งเสริมการคิดค้นและพัฒนาระบบและมาตรการทางเลือกด้านต่างๆ ทั้งระบบการเกษตร ระบบการตลาด ระบบอาหาร ฯลฯ 4. ร่วมกันผลักดันให้เกิดกลไกทั้งในระดับชาติและระดับท้องถิ่นเพื่อประสานและผลักดัน "ระบบเกษตรกรรมยั่งยืน" ที่ไม่ใช้สารเคมีและเน้นการพึ่งพาตนเอง
5. เพื่อสร้างกิจกรรมเชื่อมโยงเครือข่ายสมัชชาสุขภาพทั้ง 4 โซนของจังหวัดสงขลา

6.วิธีการ             1.  กำหนดพื้นที่เป้าหมายเป็น 4 โซนให้สอดคล้องกับบริบทของพื้นที่ ได้แก่ 1. โซนบก(อ.สทิงพระ, อ.กระแสสินธ์, อ.ระโนด, อ.สิงหนคร) 2. โซนตก(อ.รัตภูมิ, อ.ควนเนียง, อ.บางกล่ำ, อ.คลองหอยโข่ง) 3. โซนเหนือ (อ.จะนะ, นาทวี, อ.เทพา, อ.สะบ้าย้อย) บริบทของพื้นที่ตามความหมายท้องถิ่น  จะประกอบไปด้วย  "ป่า  สวน  เล(ทะเล)" 4. โซนเมือง (อ.เมือง, อ.หาดใหญ่, อ.นาหม่อม, อ.สะเดา) 2. ใช้เวทีสมัชชาสุขภาพระดับโซนและระดับจังหวัดประสานความร่วมมือผู้ที่เกี่ยวข้อง กำหนด "ยุทธศาสตร์อาหารปลอดภัยระดับพื้นที่อย่างครบวงจร" ใช้เวทีสมัชชาสุขภาพประเด็น "เกษตรที่เอื้อต่อสุขภาพ" เป็นเครื่องมือในการกระตุ้นให้เกิดการทำงานเชิงบูรณาการระดับจังหวัด
3. ใช้รูปแบบเวทีกลุ่มย่อย (focus group) ร่วมกัน ค้นหารูปแบบการจัดการความรู้ในเรื่องเกษตรที่เอื้อต่อสุขภาพทั้ง 4 โซน
4. ใช้รูปแบบเวทีกลุ่มย่อย (focus group) ร่วมกัน คิดค้นและพัฒนาระบบและมาตรการทางเลือกด้านต่างๆ ทั้งระบบการเกษตร ระบบการตลาด ระบบอาหาร ฯลฯ 5. ใช้รูปแบบเวทีกลุ่มย่อย (focus group) ร่วมกัน ค้นหากลไกทั้งในระดับชาติและระดับท้องถิ่นเพื่อประสานและผลักดัน "ระบบเกษตรกรรมยั่งยืน" ที่ไม่ใช้สารเคมีและเน้นการพึ่งพาตนเอง
6. ใช้รูปแบบเวทีกลาง (focus group) ร่วมกันค้นหากลไกกลางเชื่อมโยงกิจกรรมของ 4 โซน และผลักดันให้เกิดรูปธรรมเชิงประเด็น
7. กิจกรรม 1. เวทีประสานความร่วมมือ สร้างความเข้าใจ กำหนดแนวทางการทำงานร่วมกันระหว่างภาคีพันธมิตร หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
2. เวทีกลุ่มย่อย (focus group) 4 โซน ค้นหารูปแบบการจัดการความรู้ในเรื่องเกษตรที่เอื้อต่อสุขภาพทั้ง 4 โซน ร่วมกัน คิดค้นและพัฒนาระบบและมาตรการทางเลือกด้านต่างๆ ทั้งระบบการเกษตร ระบบการตลาด ระบบอาหาร ฯลฯ และค้นหากลไกทั้งในระดับชาติและระดับท้องถิ่นเพื่อประสานและผลักดัน "ระบบเกษตรกรรมยั่งยืน" ที่ไม่ใช้สารเคมีและเน้นการพึ่งพาตนเอง
3.  เวทีกลาง (focus group) ค้นหากลไกและการจัดการให้เกิดรูปธรรมในเชิงประเด็น 4. จัดเวทีสมัชชาสุขภาพระดับโซนและระดับจังหวัด กำหนด "ยุทธศาสตร์อาหารปลอดภัยระดับพื้นที่อย่างครบวงจร"
8. กลุ่มเป้าหมาย เกษตรกร องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น สื่อมวลชน หน่วยงาน องค์กร ชมรม
ที่เกี่ยวข้องในประเด็นเกษตรที่เอื้อต่อสุขภาพ

  1. ช่วงเวลาดำเนินการ
  2. ช่วงแรก เดือนเมษายน  - มิถุนายน  2548
  3. ช่วงที่สอง เดือนพฤศจิกายน -  ธันวาคม  2548

  4. งบประมาณ (เฉพาะแผน 1 - 5)   รวมทั้งสิ้น  382,000 บาท
    หมายเหตุ** ขอสนับสนุนจาก สปรส. 100,000 บาท

  5. รายละเอียดแผนงานและกิจกรรมของโครงการ แผนงาน รายละเอียดกิจกรรม 1.  ประสานความร่วมมือ กิจกรรมสร้างความเข้าใจ หาแนวทางความร่วมมือ จัดประชุมสังเคราะห์ข้อมูล สำรวจเก็บเกี่ยวผลการทำงานของแต่ละหน่วยงาน องค์กร ค้นหาแนวทางประสานความร่วมมือในการจัดสมัชชาสุขภาพจังหวัดสงขลา ประเด็นเกษตรที่เอื้อต่อสุขภาพ โดยใช้เวลา 1 วัน ผู้เข้าร่วมเป็น หน่วยงาน องค์กรต่างๆ และคณะทำงาน รวมทั้งสิ้น 35 คน 2.  เวทีกลุ่มย่อย (focus group) 4 โซน กิจกรรมที่ 1 สร้างความเข้าใจ ค้นหาประเด็นความสนใจในเรื่องเกษตรที่เอื้อต่อสุขภาพในระดับโซนทั้ง 4 โซน (โซนละ 1 ครั้ง) โดยคณะทำงานระดับโซน 10 คน
    กิจกรรมที่ 2 เวทีย่อย (focus group) 2.1 ค้นหารูปแบบการจัดการความรู้ในเรื่องเกษตรที่เอื้อต่อสุขภาพ 2.2 คิดค้นและพัฒนาระบบและมาตรการทางเลือกด้านต่างๆ ทั้งระบบการเกษตร ระบบการตลาด ระบบอาหาร ฯลฯ
    2.3 ค้นหากลไกทั้งในระดับชาติและระดับท้องถิ่นเพื่อประสานและผลักดัน "ระบบเกษตรกรรมยั่งยืน" ที่ไม่ใช้สารเคมีและเน้นการพึ่งพาตนเอง
    โซนละ 4 ครั้ง ผู้เข้าร่วมครั้งละ 15-20 คน

  6. เวทีกลาง (focus group) เชิงประเด็น กิจกรรมค้นหารูปธรรมเชิงประเด็น ต่อยอดจากเวทีสังเคราะห์ข้อมูล ค้นหากลไกและรูปธรรมการจัดการเชิงประเด็น อย่างน้อย 5 ประเด็น ผู้เข้าร่วมคือผู้ที่เกี่ยวข้องในแต่ละประเด็นครั้งละ 20 คน แผนงาน รายละเอียดกิจกรรม
  7. เวทีสมัชชาระดับโซน ร่วมกันกำหนด "ยุทธศาสตร์อาหารปลอดภัยระดับพื้นที่อย่างครบวงจร" นำผู้เข้าร่วมจากเวทีสมัชชาย่อยมาสรุปและประเมินผลที่ได้จากการทำกิจกรรม โซนละ 1 ครั้ง ผู้เข้าร่วมโซนละ 60 คน
  8. เวทีสมัชชาระดับชาติ กิจกรรมสรุปและประเมินผล  เวทีหาข้อสรุปจากกิจกรรมสมัชชาระดับโซน เพื่อนำไปเสนอในเวทีสมัชชาระดับชาติ ผู้เข้าร่วมเป็นหน่วยงาน องค์กรร่วมจัด คณะทำงาน ตัวแทนระดับโซน รวมทั้งสิ้น 35 คน
  9. เวทีสมัชชาระดับจังหวัด กิจกรรมขยายผลและเสนอในเชิงนโยบาย "ยุทธศาสตร์อาหารปลอดภัยระดับพื้นที่อย่างครบวงจร" เสนอผลการจัดสมัชชาระดับโซนในเวทีสมัชชาจังหวัด ผู้เข้าร่วม 1000 คน

  10. ขั้นตอนการดำเนินงานและระยะเวลา ขั้นตอนการดำเนินงาน กพ.-มีค.48 เม.ย.-  มิย. 48 กค. 48 สค. 48 กย.-พย.48 ธค. 48 1.นำเสนอโครงการ *
    2.ประสานความร่วมมือ *
    3.เวทีย่อยระดับโซน *

  11. เวทีกลางเชิงประเด็น *
    5.เวทีสมัชชาระดับโซน  *
    6.สรุปและประเมินผล *
  12. ร่วมงานสมัชชาชาติ *
  13. เตรียมงานสมัชชาจังหวัด *
  14. เวทีสมัชชาจังหวัด *

  15. แผนงบประมาณ
    แผนงาน 1   ประสานความร่วมมือ 20,000 บาท ค่าตอบแทนวิทยากร   3,000 บาท ค่าอาหาร/อาหารว่าง(200 บาท X 35 คน X 1 วัน)   7,500 บาท ค่าเดินทาง (200 บาท X 35 คน X 1 วัน)   7,500 บาท ค่าบันทึกกิจกรรม   1,000 บาท ค่าประสานงาน   1,000 บาท แผนงาน 2 เวทีย่อยระดับโซน 148,000 บาท     กิจกรรมที่ 1 เตรียมเวทีย่อย X 4 ครั้ง รวม   20,000 บาท ค่าเดินทาง (100 บาท x 10 คน x 4 วัน)   4,000 บาท ค่าเบี้ยเลี้ยง (200 บาท X 10 คน X 4 วัน)   8,000 บาท ค่าอาหาร (100 บาท X 10 คน X 4 มื้อ)   4,000 บาท ค่าประสานงานและค่าบันทึกกิจกรรม   4,000 บาท
        กิจกรรมที่ 2  เวทีย่อยระดับโซน รวม 128,000 บาท ค่าตอบแทนวิทยากร (1,000 บาทX 16 ครั้ง)   16,000 บาท ค่าสถานที่/ค่าอาหาร (200 บาท X 20 คน X 16 ครั้ง)   64,000 บาท ค่าพาหนะ(100 บาท X 20 คน X 16 ครั้ง)   32,000 บาท ค่าบันทึกกิจกรรม (500 บาท x 16 ครั้ง)     8,000 บาท ค่าประสานงาน (500 บาท x 16 ครั้ง)     8,000 บาท แผนงาน 3 เวทีกลางเชิงประเด็น 40,000 บาท ค่าตอบแทนวิทยากร (1,000 บาทX 5 ครั้ง)   5,000 บาท ค่าอาหาร/อาหารว่าง(200 บาท X 20 คน X 5 ครั้ง) 20,000 บาท ค่าพาหนะ(100 บาท X 20 คน X 5 ครั้ง) 10,000 บาท ค่าบันทึกกิจกรรม (500 บาท x 5 ครั้ง)   2,500 บาท ค่าประสานงาน (500 บาท x 5 โซน)   2,500 บาท แผนงาน 4 เวทีสมัชชาระดับโซน 154,000 บาท ค่าตอบแทนวิทยากร (1,500บาท X 4 ครั้ง   6,000 บาท ค่าสถานที่และอาหาร(200 บาท X 100 คน x 4 ครั้ง)      80,000 บาท ค่าพาหนะ (100 บาท X 100 คน X 4 ครั้ง)   40,000 บาท ค่าบันทึกกิจกรรม (1000 บาท X 4 ครั้ง)   4,000 บาท ค่าประสานงาน (1000 บาท X 4 โซน)   4,000 บาท ค่าถ่ายทอดสด สวท.(5 ครั้งX5,000 บาท) 20,000 บาท แผนงาน  5   สรุปและประเมินผล 20,000 บาท ค่าตอบแทนวิทยากร   3,000 บาท ค่าอาหาร/อาหารว่าง(200 บาท X 35 คน X 1 วัน)   7,500 บาท ค่าเดินทาง (200 บาท X 35 คน X 1 วัน)   7,500 บาท ค่าบันทึกกิจกรรม   1,000 บาท ค่าประสานงาน   1,000 บาท แผนงาน  6**   เวทีระดับจังหวัด         3,000,000 บาท แผนงาน 7 **   ผลิตสื่อ           100,000 บาท   รวมเงินทั้งสิ้น (สามล้านสี่แสนแปดหมื่นสองพันบาทถ้วน) 3,482,000 บาท หมายเหตุ ** แผนงานที่ 6และ7 จะเป็นส่วนหนึ่งของโครงการสุขภาพระดับจังหวัด                  ที่รับผิดชอบโดย อบจ. จัดร่วมกับภาคีสุขภาพในจังหวัด (แยกของบประมาณต่างหาก)

  16. กิจกรรมและแหล่งสนับสนุนงบประมาณ

    แผนงาน กิจกรรม งบประมาณ แหล่งสนับสนุน หมายเหตุ แผนงานที่ 1 เชื่อมประสาน 1 ครั้ง   20,000 บาท สปรส. , อบจ. และ Node สสส. สงขลา สปรส.สนับสนุน 5,000 บาท อบจ.สนับสนุน 5,000 บาท Node สสส.สงขลา สนับสนุน10,000 บาท แผนงานที่ 2 เวทีย่อยระดับโซน(focus group) 16 ครั้ง 148,000 บาท สปรส. , อบจ. และ กศน.จะนะ สปรส.สนับสนุน 30,000 บาท กศน.จะนะ สนับสนุน 20,000 บาท อบจ.สงขลา สนับสนุน 98,000 บาท แผนงานที่ 3 เวทีกลางเชิงประเด็น 5 ครั้ง   40,000 บาท อบจ. และ สปรส. สปรส.สนับสนุน 5,000 บาท อบจ.สนับสนุน 35,000 บาท แผนงานที่ 4 เวทีสมัชชาระดับโซน 4 ครั้ง 154,000 บาท สปรส.และ อบจ. สปรส.สนับสนุน 50,000 บาท อบจ.สงขลาสนับสนุน 104,000 บาท แผนงานที่ 5 สรุปและประเมินผล 1 ครั้ง   20,000 บาท สปรส.และ Nodeสสส. สงขลา สปรส.สนับสนุน 10,000 บาท Node สสส. สงขลา สนับสนุน 10,000 บาท แผนงานที่ 6 เวทีสมัชชาระดับจังหวัด 1 ครั้ง 3,000,000 บาท อบจ. ร่วมกับภาคีอื่นๆ ที่ทำงานด้านสุขภาพ แผนงานที่ 7 ผลิตสื่อ   100,000 บาท อบจ.และ Node สสส.สงขลา Node สสส.สงขลาสนับสนุน 20,000 บาท


  17. แหล่งสนับสนุนงบประมาณ ลำดับที่ หน่วยงานองค์กร จำนวน
  18. องค์การบริหารส่วนจังหวัด เฉพาะแผนที่ 1-5 สนับสนุนเป็นเงิน 242,000 บาท
  19. สำนักงานปฎิรูประบบสุขภาพ (สปรส.) 100,000 บาท
  20. ศูนย์บริการการศึกษานอกโรงเรียนอำเภอจะนะ 20,000 บาท
  21. เครือข่ายสร้างเสริมสุขภาพ จังหวัดสงขลา (Node สสส.สงขลา) หมายเหตุ *** เฉพาะแผนที่ 1-5 สนับสนุนเป็นเงิน 20,000 บาท แผน 1-5 รวมทั้งสิ้น(สามแสนแปดหมื่นสองพันบาทถ้วน) 382,000 บาท

  22. ผลที่คาดว่าจะได้รับ

  23. "ยุทธศาสตร์อาหารปลอดภัยระดับพื้นที่อย่างครบวงจร" ตั้งแต่ระดับจังหวัด อำเภอ ท้องถิ่น จนถึงชุมชน และกลไกการดำเนินงานร่วมกันของรัฐและเครือข่ายประชาคม หน่วยงาน สถาบันวิชาการที่เกี่ยวข้องครบวงจรในพื้นที่
  24. การจัดการความรู้ในระบบเกษตรและอาหาร
  25. ระบบและมาตรการทางเลือกด้านต่างๆ ทั้งระบบการเกษตร ระบบการตลาด ระบบอาหาร ฯลฯ
  26. กลไกทั้งในระดับชาติและระดับท้องถิ่นเพื่อประสานและผลักดัน "ระบบเกษตรกรรมยั่งยืน" ที่ไม่ใช้สารเคมีและเน้นการพึ่งพาตนเอง
  27. กิจกรรมเชื่อมโยงเครือข่ายสมัชชาสุขภาพทั้ง 4 โซนของจังหวัดสงขลา









































• ผลที่ได้จากการดำเนินกิจกรรม(ตลอดโครงการ) ***มีการปรับเปลี่ยนแผนงานเพิ่มเติม จากที่กำหนดไว้ในโครงการ เนื่องจากเป็นโครงการเชิงบูรณการ มีหลายหน่วยงานที่เป็นองค์กรร่วมจัด กิจกรรมตามแผนงาน ผลที่ได้เชิงปริมาณและคุณภาพ 9 มิถุนายน 2548
ประชุมกรรมการสมัชชาสุขภาพ ณ โรงพยาบาลหาดใหญ่ จ.สงขลา  จำนวนผู้เข้าร่วม  8 คน - สร้างความเข้าใจร่วมกันของคณะทำงาน - ได้แนวทางการจัดสมัชชาทั้งในเรื่องรูปแบบการจัดและการบริหารงบประมาณ 11 มิถุนายน 2548   ประชุมค้นหาคณะทำงานโซนเมือง ณ บ้าน อ. อาพิชาติ สุทธิโพธิ์
ถ. สันติราษฎร์  อ.หาดใหญ่  จ.สงขลา จำนวนผู้เข้าร่วม  5 คน -ได้แนวทางการทำงานของคณะทำงานโซนเมือง - ได้คณะทำงานโซนเมือง 15 มิถุนายน 2548 ประชุมเตรียมสมัชชาสุขภาพโซนเมือง ณ  บ้าน อ.อาภิชาติ สุทธิโพธิ์ ถ. สันติราษฎร์  อ.หาดใหญ่  จ.สงขลา จำนวนผู้เข้าร่วม 16 คน - สร้างความเข้าใจร่วมกันของคณะทำงาน -ได้แนวทางการจัดสมัชชาโซนเมืองทั้งในเรื่องรูปแบบการจัดและการบริหารงบประมาณ -ได้ข้อมูลการทำเกษตรที่เอื้อต่อสุขภาพในพื้นที่ 16 มิถุนายน  2548
ประชุมเตรียมสมัชชาสุขภาพโซนตก ณ โรงพยาบาลรัตภูมิ อ.รัตภูมิ
จ.สงขลา จำนวนผู้เข้าร่วม  14 คน - สร้างความเข้าใจร่วมกันของคณะทำงาน -ได้แนวทางการจัดสมัชชาโซนตกทั้งในเรื่องรูปแบบการจัดและการบริหารงบประมาณ -ได้ข้อมูลการทำเกษตรที่เอื้อต่อสุขภาพในพื้นที่ 16 มิถุนายน  2548
ประชุมเตรียมสมัชชาสุขภาพโซนบก ณ ศูนย์ประสานงานลุ่มน้ำทะเลสาบ
อ.สทิงพระ จ.สงขลา จำนวนผู้เข้าร่วม  14 คน - สร้างความเข้าใจร่วมกันของคณะทำงาน -ได้แนวทางการจัดสมัชชาโซนบกทั้งในเรื่องรูปแบบการจัดและการบริหารงบประมาณ -ได้ข้อมูลการทำเกษตรที่เอื้อต่อสุขภาพในพื้นที่ 16 มิถุนายน  2548
ประชุมเตรียมสมัชชาสุขภาพโซนเหนือ ณ กศน. อ.จะนะ จ.สงขลา จำนวนผู้เข้าร่วม  14 คน - สร้างความเข้าใจร่วมกันของคณะทำงาน -ได้แนวทางการจัดสมัชชาโซนเหนือทั้งในเรื่องรูปแบบการจัดและการบริหารงบประมาณ -ได้ข้อมูลการทำเกษตรที่เอื้อต่อสุขภาพในพื้นที่ 28 มิถุนายน 2548 เวทีสมัชชาสุขภาพโซนตก ณ หอประชุมวิทยาลัยเกษตรและเทคโนโลยี อ.รัตภูมิ จ.สงขลา จำนวนผู้เข้าร่วม 40 คน -ผู้เข้าร่วมได้แลกเปลี่ยนเรียนรู้กิจกรรมการทำเกษตรที่เอื้อต่อสุขภาพจากการจุดประกายของวิทยากร ในเรื่องโครงการชีววิถี การนำแผนชีวิตชุมชนมาใช้เป็นเครื่องมือในการแก้ปัญหา และเข้าใจผลกระทบจาก GMO - ได้ข้อเสนอเชิงนโยบายการทำเกษตรที่เอื้อต่อสุขภาพในพื้นที่ -ได้แนวทางการทำกิจกรรมเกษตรที่เอื้อต่อสุขภาพนำร่องในแต่ละอำเภอ 30 มิถุนายน 2548 เวทีสมัชชาสุขภาพโซนเมือง ณ หอประชุมโรงเรียนวัดโคกสมานคุณ อ.หาดใหญ่ จ. สงขลา จำนวนผู้เข้าร่วม 37 คน -ผู้เข้าร่วมได้แลกเปลี่ยนเรียนรู้กิจกรรมการทำเกษตรที่เอื้อต่อสุขภาพจากการจุดประกายของวิทยากร
- ได้ข้อเสนอเชิงนโยบายการทำเกษตรที่เอื้อต่อสุขภาพในพื้นที่ -ได้แนวทางการทำกิจกรรมเกษตรที่เอื้อต่อสุขภาพนำร่องในแต่ละอำเภอ -ได้ข้อมูลเกษตรกรที่ทำเกษตรที่เอื้อต่อสุขภาพจากแบบสำรวจใน 4 อำเภอ 30 มิถุนายน 2548 เวทีสมัชชาสุขภาพโซนเหนือ ณ วัดบ้านไร่
อ.จะนะ จ. สงขลา จำนวนผู้เข้าร่วม 70 คน -ผู้เข้าร่วมได้แลกเปลี่ยนเรียนรู้กิจกรรมการทำเกษตรที่เอื้อต่อสุขภาพจากการจุดประกายของวิทยากร
- ได้ข้อเสนอเชิงนโยบายการทำเกษตรที่เอื้อต่อสุขภาพในพื้นที่ -ได้แนวทางการทำกิจกรรมเกษตรที่เอื้อต่อสุขภาพนำร่องในแต่ละอำเภอ 1  กรกฎาคม 2548
เวทีสมัชชาสุภาพ โซนบก ณ หอประชุมโรงเรียนสทิงพระวิทยา อ.สทิงพระ จ.สงขลา จำนวนผู้เข้าร่วม  47  คน -ผู้เข้าร่วมได้แลกเปลี่ยนเรียนรู้กิจกรรมการทำเกษตรที่เอื้อต่อสุขภาพจากการจุดประกายของวิทยากร
- ได้ข้อเสนอเชิงนโยบายการทำเกษตรที่เอื้อต่อสุขภาพในพื้นที่ โดยเฉพาะเรื่อง "โหนด นา เล" -ได้แนวทางการทำกิจกรรมเกษตรที่เอื้อต่อสุขภาพนำร่องในแต่ละอำเภอ 3 กรกฎาคม 2548 เวทีสรุปสมัชชาสุขภาพจังหวัดสงขลา ณ ห้องประชุมตึกเวชกรรมสังคม  โรงพยาบาลหาดใหญ่  จ.สงขลา จำนวนผู้เข้าร่วม  23 คน -แกนนำ 4 โซนได้นำเสนอผลการจัดกิจกรรมสมัชชาของโซนตนเอง -ได้ข้อเสนอเชิงนโยบายของจังหวัดสงขลา ประเด็น "เกษตรที่เอื้อต่อสุขภาพ" -ได้เตรียมความพร้อมในการเดินทางขึ้นไปนำเสนอผลการจัดสมัชชา ณ เวทีสมัชชาชาติ วันที่ 7- 8 กรกฏาคม 2548


• ปัญหา อุปสรรค และการแก้ไข
ปัญหา/อุปสรรค วิธีการแก้ไข

  1. โครงการมีความจำเป็นต้องปรับเปลี่ยนแผนงานการทำกิจกรรม  เนื่องจากช่วงเวลา / งบประมาณ จากองค์กรร่วมจัด คือ อบจ.สงขลา ไม่สอดรับการการทำงาน 1. ปรับแผนงาน โดยขยับงบประมาณและกิจกรรมของ อบจ.มาทำในช่วงที่ 2 - 3 ของโครงการ
  2. งบประมาณที่ได้จาก สปรส. เดิมจะมี 2 แผนงาน คือ จัดเวทีระดับโซน และค่าใช้จ่ายเดินทางไปร่วมเ

Relate topics

ขออภัย ขณะนี้เว็บไซท์ของดการสร้างหัวข้อใหม่และการแสดงความคิดเห็นไว้ชั่วคราว