สงขลาพอเพียง : เครือข่ายสร้างเสริมสุขภาพจังหวัดสงขลา - Songkhla Health

แผนสุขภาพจังหวัดสงขลา ประเด็น 6. สุขภาพวัยแรงงาน : แรงงานนอกระบบ

1.แนวคิด

หลักคิดและปรัชญา คนวัยแรงงานมีคุณภาพชีวิตที่ดี  มีหลักประกันด้านอาชีพ  และได้รับสิทธิการคุ้มครองเพื่อการมีสุขภาพที่ดี  มีความปลอดภัยในการทำงาน

2.ทิศทาง ยุทธศาสตร์ การขับเคลื่อน

จุดหมาย
1.มีการกำหนดนโยบายสาธารณะ "การพัฒนาคุณภาพชีวิต" ที่พัฒนามาจากประสบการณ์การทำงานระดับพื้นที่ของทุกภาคส่วน 2.มีรูปแบบกลไกการทำงานระดับพื้นที่และระดับจังหวัดเพื่อการสร้างเสริมสุขภาพและพัฒนาคุณภาพชีวิตแรงงานทุกมิติแบบบูรณาการที่ทุกภาคส่วนมีส่วนร่วม (แรงงาน ชุมชน/ท้องถิ่น เจ้าของสถานประกอบกิจการ หน่วยงานภาครัฐ)

ยุทธศาสตร์ 1.สร้างนโยบายสาธารณะจากความรู้ บทเรียน ประสบการณ์การทำงานสร้างเสริมสุขภาพและการพัฒนาคุณภาพชีวิต ของทุกภาคส่วน 2.ส่งเสริมความเข้มแข็งของกลไกการทำงานสร้างเสริมสุขภาพและพัฒนาคุณภาพชีวิตแรงงาน (มีองค์ประกอบทุกภาคส่วน)
3.สร้างภาคี/เครือข่ายสนับสนุนการทำงาน

3.โครงสร้างการทำงาน ที่ปรึกษา 1.สวัสดิการและคุ้มครองแรงงานจังหวัดสงขลา 2.ผู้อำนวยการศูนย์ความปลอดภัยในการทำงานพื้นที่ 12 3.พญ.รัตนา  จิรกาลวิศัลย์  โรงพยาบาลหาดใหญ่ 4.ผศ.พญ. พิชญา  ตันติเศรณี  คณะแพทย์ศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตหาดใหญ่ 5.ผู้อำนวยการสำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 12 สงขลา คณะทำงาน 1.คุณปรีชา เจ๊ะสา  สำนักงานสวัสดิการและคุ้มครองแรงงานจังหวัดสงขลา 2.คุณสมเพียร  มะโซ๊ะ ศูนย์ความปลอดภัยในการทำงานพื้นที่ 12 3.ผู้แทนสำนักงานควบคุมโรคจากการทำงานพื้นที่ 12 4.อุตสาหกรรมจังหวัดสงขลา สำนักงานอุตสาหกรรมจังหวัดสงขลา 5.ประกันสังคมจังหวัดสงขลา สำนักงานประกันสังคมจังหวัดสงขลา 6.จัดหางานจังหวัดสงขลา สำนักงานจัดหางานจังหวัดสงขลา 7.สาธารณสุขจังหวัดสงขลา สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดสงขลา 8.ท้องถิ่นจังหวัดสงขลา สำนักงานท้องถิ่นจังหวัดสงขลา 9.พัฒนาชุมชนจังหวัดสงขลา สำนักงานพัฒนาชุมชนจังหวัดสงขลา 10.นางสาวพันธ์  วรรณบริบูรณ์  มูลนิธิเพื่อการพัฒนาแรงงานและอาชีพ ภาคใต้ 11.นางสุพร  น้อยสำลี  เครือข่ายแรงงานนอกระบบจังหวัดสงขลา 12.นางวันเพ็ญ  ด้วงปาน เครือข่ายแรงงานนอกระบบจังหวัดสงขลา 13.นายภพ ด้วงปาน  อบต. คลองเปียะ /เครือข่ายแรงงานนอกระบบจังหวัดสงขลา

4.แผนปฏิบัติการเพื่อการขับเคลื่อน

1.การสร้างและผลักดันนโยบายสาธารณะเพื่อการสร้างเสริมสุขภาพและการพัฒนาคุณภาพชีวิต กลุ่มเป้าหมาย  แรงงานนอกระบบ องค์กรชุมชน/ท้องถิ่น หน่วยงานภาครัฐปฏิบัติการและหน่วยงานรัฐระดับจังหวัด  สาธารณะ ภาคีด้านสุขภาพ นักวิชาการ 1.1.โครงการจัดเวทีหน่วยงาน/ผู้เกี่ยวข้องเพื่อรวบรวมข้อเสนอแนะเชิงนโยบาย วัตถุประสงค์ เพื่อระดมความรู้ บทเรียน ประสบการณ์ รูปแบบการทำงานสร้างเสริมสุขภาพและการพัฒนาคุณภาพชีวิตสำหรับแรงงานนอกระบบสำหรับจัดทำข้อเสนอแนะเชิงนโยบาย ผู้รับผิดชอบ  คณะทำงาน แหล่งทุน แผนสุขภาพจังหวัดสงขลา และ มูลนิธิเพื่อการพัฒนาแรงงานและอาชีพ

1.2.โครงการจัดเวทีสาธารณะเพื่อสร้างความรู้ ความเข้าใจต่อสาธารณชนเกี่ยวกับสถานการณ์ปัญหา ความต้องการของแรงงานนอกระบบและข้อเสนอแนะเชิงนโยบาย (สมัชชาสุขภาพ และการประสัมพันธ์รูปแบบต่าง ๆ )
วัตถุประสงค์    เพื่อสร้างความรู้ ความเข้าใจต่อสาธารณชนอันที่จะนำไปสู่การพัฒนาและการมีส่วนร่วมในการสร้างระบบเพื่อคุ้มครองและสร้างหลักประกันให้แก่แรงงานนอกระบบมิติต่าง ๆ<br />
ผู้รับผิดชอบ&nbsp;  คณะทำงาน
แหล่งทุน&nbsp;      แผนสุขภาพจังหวัดสงขลา และ มูลนิธิเพื่อการพัฒนาแรงงานและอาชีพ<br />

1.3.โครงการจัดประชุมเชิงปฏิบัติการสำหรับ "กลไกระดับพื้นที่"  "กลไกระดับจังหวัด" และ "ภาคีหลัก"  ในการขับเคลื่อนเชิงนโยบาย วัตถุประสงค์ เพื่อสร้างการมีส่วนร่วม กำหนดบทบาทของแต่ละภาคส่วนและกระบวนการเพื่อการขับเคลื่อนนโยบาย ผู้รับผิดชอบ  คณะทำงาน แหล่งทุน แผนสุขภาพจังหวัดสงขลา และ มูลนิธิเพื่อการพัฒนาแรงงานและอาชีพ
2.ส่งเสริมความเข้มแข็งของกลไกการทำงานสร้างเสริมสุขภาพและพัฒนาคุณภาพชีวิตแรงงานนอกระบบระดับพื้นที่
(มีองค์ประกอบทุกภาคส่วน) กลุ่มเป้าหมาย  กลุ่มอาชีพ องค์กรชุมชน/ท้องถิ่น (อบต.)หน่วยงานภาครัฐระดับปฏิบัติการในชุมชน (สอ.) 2.1.โครงการศึกษาและพัฒนาศักยภาพการทำงานของพื้นที่ต้นแบบการทำงานเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตของแรงงานนอกระบบและพัฒนากลไกการทำงานระดับพื้นที่
วัตถุประสงค์  เพื่อสร้างต้นแบบของกระบวนการทำงานที่ทุกฝ่ายในชุมชนมีส่วนร่วม รวมทั้งพัฒนาความรู้ ศักยภาพและสนับสนุนกิจกรรมของกลไกระดับพื้นที่ทำงานให้มีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น กลุ่มเป้าหมาย  กลุ่มรับซื้อน้ำยางสด  คนงานอู่ต่อเรือ เกษตรพันธะสัญญา ทอผ้า
ปักผ้าคลุมผม
ผู้รับผิดชอบ คณะทำงาน แหล่งทุน แผนสุขภาพจังหวัดสงขลา และ มูลนิธิเพื่อการพัฒนาแรงงานและอาชีพ

2.2.โครงการประสานความร่วมมือเพื่อทำงานพัฒนาคุณภาพชีวิตแรงงานนอกระบบขององค์กรท้องถิ่น /กลุ่มแรงงานนอกระบบในชุมชน/หน่วยงานบริการด้านสาธารณสุขระดับพื้นที่
วัตถุประสงค์    เพื่อพัฒนาแนวคิด แลกเปลี่ยน เรียนรู้รูปแบบการทำงานร่วมกันขององค์กรท้องถิ่น กลุ่มแรงงานนอกระบบในชุมชน/หน่วยงานบริการด้านสาธารณสุขระดับพื้นที่การทำงานร่วมกัน
ผู้รับผิดชอบ   คณะทำงาน
แหล่งทุน        แผนสุขภาพจังหวัดสงขลา และ มูลนิธิเพื่อการพัฒนาแรงงานและอาชีพ

3.การสร้างภาคีและเครือข่ายเพื่อสนับสนุนการทำงาน กลุ่มเป้าหมาย  เครือข่ายแรงงานนอกระบบ (ผลิต เกษตรและบริการ) เครือข่ายองค์กรด้านสุขภาพ นักวิชาการ/ผู้เชี่ยวชาญ  องค์การบริหารส่วนตำบล 3.1.โครงการประชุม แลกเปลี่ยน เรียนรู้ประสบการณ์/รูปแบบการทำงานสร้างเสริมสุขภาพและการรวมกลุ่มของเครือข่ายแรงงานนอกระบบพื้นที่ต่าง ๆ  และอบต. วัตถุประสงค์ เพื่อเข้าใจประเด็นสุขภาพของแต่ละกลุ่มอาชีพและอบต.และร่วมหาแนวทางในการทำงานสนับสนุนกันด้านนโยบาย ผู้รับผิดชอบ  คณะทำงาน แหล่งทุน แผนสุขภาพจังหวัดสงขลา และ มูลนิธิเพื่อการพัฒนาแรงงานและอาชีพ


3.2.โครงการสร้างเครือข่ายนักวิชาการ/ผู้เชี่ยวชาญเพื่อทำงานสนับสนุนการพัฒนาคุณภาพชีวิตแรงงานนอกระบบ วัตถุประสงค์  เพื่อหนุนเสริมให้เกิดเครือข่ายผู้เชี่ยวชาญ และสนับสนุนงานพัฒนาคุณภาพชีวิตแรงงานนอกระบบมิติต่าง ๆ
กลุ่มเป้าหมาย  นักวิชาการและผู้เชี่ยวชาญด้านต่าง ๆ เช่น ด้านอาชีวอนามัย ด้านสิ่งแวดล้อม กฎหมาย  ด้านสังคม
ผู้รับผิดชอบ  คณะทำงาน แหล่งทุน แผนสุขภาพจังหวัดสงขลา และ มูลนิธิเพื่อการพัฒนาแรงงานและอาชีพ 4. การรวบรวมจำนวน อาชีพและสถานการณ์ด้านสุขภาพของแรงงานนอกระบบจังหวัดสงขลา 4.1 โครงการสร้างความร่วมมือเพื่อการรวบรวมข้อมูลแรงงานนอกระบบตำบลขององค์กรท้องถิ่น  นักวิชาการ หน่วยงานสาธารณสุขระดับปฏิบัติการ วัตถุประสงค์ 1. เพื่อสร้างความเข้าใจต่อวัตถุประสงค์ ความสำคัญและประโยชน์ของการรวบรวมข้อมูลแรงงาน     นอกระบบในชุมชน 2. เพื่อทำความเข้าใจต่อความหมาย สถานการณ์แรงงานนอกระบบในมิติต่างๆ 3. เพื่อกำหนดแนวทางการทำงานร่วมกันจากภาคีต่างๆ
กลุ่มเป้าหมาย อบต./ เทศบาล / นักวิชาการ/ หน่วยงานสาธารณสุขระดับพื้นที่/ องค์กรพัฒนาเอกชน แหล่งทุน แผนสุขภาพจังหวัดสงขลา

4.2 โครงการจัดเก็บ รวบรวมข้อมูลและจัดระบบข้อมูลแรงงานนอกระบบระดับตำบลและจังหวัดสงขลาโดยองค์กรท้องถิ่นและภาคี
วัตถุประสงค์    เพื่อรวบรวมและจัดระบบข้อมูลด้านจำนวน อาชีพและสถานการณ์สุขภาพของแรงงานนอกระบบ โดยเครื่องมือที่จัดทำร่วมกัน
กลุ่มเป้าหมาย   แรงงานนอกระบบในแต่ละตำบล

ผู้รับผิดชอบ อบต./ เทศบาล  และหน่วยงานสาธารณสุขระดับพื้นที่ แหล่งทุน แผนสุขภาพจังหวัดสงขลา

4.3 จัดทำเวทีนำเสนอข้อมูลเพื่อกำหนดนโยบายองค์กรท้องถิ่นในการพัฒนาคุณภาพชีวิตแรงงานนอกระบบจังหวัดสงขลา
วัตถุประสงค์    1. เพื่อสร้างความเข้าใจต่อสถานการณ์แรงงานนอกระบบในจังหวัดสงขลา
        2. เพื่อนำข้อมูลที่ได้มากำหนดนโยบายองค์กรท้องถิ่นในการพัฒนาคุณภาพชีวิตแรงงาน

    นอกระบบจังหวัดสงขลา กลุ่มเป้าหมาย อบต./ เทศบาล /หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง/ องค์กรพัฒนาเอกชน ผู้รับผิดชอบ คณะทำงาน แหล่งทุน แผนสุขภาพจังหวัดสงขลา





5. โครงการสนับสนุนการรณรงค์เพื่อสร้างสุขภาพ และความปลอดภัยในการทำงานของแรงงานในโรงงานอุตสาหกรรม (ฝึกอบรมให้ความรู้  การทำกิจกรรมร่วมกับผู้ประกอบการ  การผลิตสื่อ) วัตถุประสงค์ 1. เพื่อสร้างความรู้ ความเข้าใจแก่คนงานด้านสิทธิที่ควรได้รับการดูแลด้านสุขภาพ ความปลอดภัย     ในการทำงาน 2. เพื่อสร้างความร่วมมือกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง (เจ้าของสถานประกอบการ  หน่วยงานภาครัฐ
    ชุมชน  คนงานและภาคีอื่นๆ ) ในการสร้างสุขภาพ และความปลอดภัยในการทำงานของ     แรงงานนอกระบบ กลุ่มเป้าหมาย แรงงานในโรงงานอุตสาหกรรมในประเภทงานที่มีความเสี่ยง โดยคณะทำงานพิจารณาร่วมกัน ผู้รับผิดชอบ สวัสดิการและคุ้มครองแรงงานจังหวัดสงขลา แหล่งทุน แผนสุขภาพจังหวัดสงขลา

6.การประเมินผล กลุ่มเป้าหมาย  ผู้มีส่วนได้เสียโดยตรงจากโครงการ และผู้เกี่ยวข้อง 6.1.โครงการประเมินผล โดยกระบวนการเรียนรู้และการมีส่วนร่วม วัตถุประสงค์ ประเมินเพื่อการปรับเปลี่ยนกระบวนการทำงานเพื่อให้บรรลุวัตถุประสงค์ของการทำงานยิ่งขึ้น และรวบรวมองค์ความรู้เพื่อการเผยแพร่ ผู้รับผิดชอบ  คณะทำงาน แหล่งทุน แผนสุขภาพจังหวัดสงขลา และ มูลนิธิเพื่อการพัฒนาแรงงานและอาชีพ

<br />

ข้อเสนอแนะ 1. องค์กรปกครองท้องถิ่นควรดำเนินการขึ้นทะเบียนแรงงานนอกระบบเพื่อให้การคุ้มครอง ดูแลด้านสุขภาพและสวัสดิการแก่คนกลุ่มนี้ ผู้รับผิดชอบ องค์การบริหารส่วนตำบล วิธีการ ผลักดันให้เป็นแผนระดับจังหวัด  เพื่อให้องค์การบริหารส่วนจังหวัดมีคำสั่งให้ องค์การบริหารส่วนตำบลดำเนินการ 2. กำหนดเป้าหมาย/ธงในการพัฒนาคุณภาพชีวิตให้ชัดเจน 2.1  จำนวน    เป้าหมายเชิงปริมาณ 2.2  ใช้เกณฑ์คุณภาพชิวิตที่ดีตามที่กำหนดเป็นตัวชี้วัด
1.  มีงานทำ 2.  ไม่มีโรคจากการทำงาน  โรคอื่น ๆ และอุบัติเหตุจากการทำงานในและนอกงาน 3.  ไม่มีหนี้สิน 4.  มีความสุขในชีวิต และครอบครัว 5.  เป็นคนมีจริยธรรม  "เป็นคนดี" 6.  มีประสิทธิภาพในการทำงาน(ผลผลิต) 7.  มีสภาพแวดล้อมในการทำงานที่ดี 8.  ได้รับความเป็นธรรมในการทำงาน เช่น  ค่าจ้าง 3.  รวบกิจกรรม  1.1-1.3  เป็นกิจกรรมให้การศึกษา 4.  กำหนดกลุ่มเป้าหมายให้ชัดเจนและครอบคลุมกลุ่มวัยแรงงาน 5. ให้ปรับเปลี่ยน "กิจกรรม 2.1 โครงสร้างต้นแบบการทำงานเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตของแรงงานนอกระบบ"เป็น "โครงการศึกษาและพัฒนาศักยภาพการทำงานเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตแรงงานนอกระบบ" 6.  เพิ่มศักยภาพการจัดการด้านการตลาด/ การวิเคราะห์ตลาด / การบริหารจัดการทุน/  การเข้าถึงแหล่งทุนให้แก่กลุ่มอาชีพ 7.  ส่งเสริมด้านอาชีพเพื่อให้เกิดการจ้างงาน  และสนับสนุนด้านเงินทุนให้กับชุมชน 8. รณรงค์ / ส่งเสริม /ประชาสัมพันธ์ ให้ความรู้ด้านกฎหมาย  สุขภาพ  โรคจากการประกอบอาชีพแก่แรงงานใน ระบบและแรงงานนอกระบบอย่างต่อเนื่อง 9.  สร้างระบบการคุ้มครองความปลอดภัยในชีวิตและทรัพย์สินให้แก่คนงาน เช่น ระหว่างการเดินทางไปทำงาน
10. สร้างจิตสำนึก / ให้ความรู้ เพื่อเตรียมความพร้อมเข้าสู่วัยแรงงาน 11. สร้างสิ่งแวดล้อมที่เอื้อต่อการเรียนรู้ในโรงงานและชุมชน 12.รณรงค์ให้สถานประกอบการมีกิจกรรมด้านสุขภาพและความปลอดภัยในการทำงาน 13. ปรับโครงสร้างคณะทำงาน ดังนี้

เพิ่มที่ปรึกษา
    - ผู้อำนวยการสำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 12&nbsp;  สงขลา<br />
เพิ่มคณะทำงาน
    - อุตสาหกรรมจังหวัดสงขลา
    - ประกันสังคมจังหวัดสงขลา
    - สำนักงานจัดหางานจังหวัด
    - สำนักงานสาธารณสุขจังหวัด
    - สำนักงานท้องถิ่นจังหวัด
    - สำนักงานพัฒนาชุมชนจังหวัด
วิธีการ
    มีคำสั่งแต่งตั้งคณะทำงานและที่ปรึกษาจากผู้ว่าราชการจังหวัด โดยระบุชื่อผู้รับผิดชอบให้ชัดเจนและแจ้งไปยังหน่วยงานต่าง ๆ<br />

หมายเหตุ -ข้อเสนอแนะที่  8,  9,  10  และ 12  สำนักงานสวัสดิการและคุ้มครองแรงงานจังหวัดมีแผนในการดำเนินการกับแรงงานในระบบแล้ว  ซึ่งสามารถติดต่อคุณจิตราเพื่อขอทราบรายละเอียดเกี่ยวกับแผนดังกล่าว