สงขลาพอเพียง : เครือข่ายสร้างเสริมสุขภาพจังหวัดสงขลา - Songkhla Health

สภาพการจราจรที่แออัดคับคั่งของเมืองใหญ่ เป็นปัจจัยที่ทำให้คนจำนวนไม่น้อยตัดสินใจเลือกใช้รถจักรยานยนต์เป็นพาหนะคู่ใจในการเดินทาง เพราะนอกจากมีความคล่องตัวสูงแล้ว ยังหาซื้อง่าย และราคาไม่แพง

ช่วงที่เศรษฐกิจฟื้นตัว ปริมาณรถจักรยานยนต์บนท้องถนนได้เพิ่มจำนวนขึ้นมาก ขณะที่ยอดจำหน่ายรถยนต์ในแต่ละปีก็พุ่งสูงขึ้นเช่นกัน จากสถิติอุบัติเหตุจราจรพบว่า การเพิ่มขึ้นของจำนวนรถจักรยานยนต์และรถยนต์ส่งผลให้จำนวนครั้งของอุบัติเหตุบนท้องถนนเพิ่มสูงขึ้น โดยเฉพาะอุบัติเหตุจากการขับขี่รถจักรยานยนต์

จากการรายงานสถานการณ์และแนวโน้มการบาดเจ็บรุนแรงในประเทศไทย ของสำนักงานระบาดวิทยา กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข มีตัวเลขระบุว่า ในปี 2548 คนไทยเสียชีวิตจากอุบัติเหตุจราจร 12,858 ราย ในจำนวนนี้เป็นผู้ใช้รถจักรยานยนต์ประมาณ 80% และเกือบทั้งหมดนั้นเป็นวัยรุ่น

ข้อมูลทางการแพทย์พบว่า ผู้ที่บาดเจ็บหรือเสียชีวิตจากการขับขี่ยานยนต์ สาเหตุรุนแรงที่สุดคือได้รับบาดเจ็บที่ศีรษะจนโลหิตคั่ง และโอกาสที่จะรอดชีวิตหรือกลับมาเป็นปกติมีน้อยมาก เนื่องจากก้อนเลือดไปกดทับเนื้อสมอง หากสมองตายบางส่วนจะส่งผลให้เป็นอัมพาต ถ้าสมองตายทั้งหมดก็จะทำให้เสียชีวิต

เนื่องจากรถจักรยานยนต์มีโอกาสที่จะเกิดอุบัติเหตุสูงกว่าและมีแนวโน้มการบาดเจ็บจากการชนมากกว่ายานพาหนะประเภทอื่น หมวกนิรภัยจึงเป็นเครื่องป้องกันอันตรายที่จำเป็นสำหรับผู้ขับขี่รถจักรยานยนต์ ซึ่งการสวมหมวกนิรภัยขณะขับขี่รถจักรยานยนต์จะช่วยลดการตายหรือการบาดเจ็บศีรษะรุนแรงลงได้ 30% และลดโอกาสบาดเจ็บรุนแรงในศีรษะได้ถึง 4 เท่า

การสวมหมวกนิรภัยขณะขับขี่รถจักรยานยนต์จึงไม่ใช่เพียงเพื่อให้รอดพ้นจากการตรวจจับของเจ้าหน้าที่ตำรวจ แต่วัตถุประสงค์แท้จริงคือ การลดความสูญเสียจากอุบัติเหตุ โดยเฉพาะกับผู้โดยสารที่เป็นเด็กซึ่งมีสัดส่วนการเสียชีวิตสูงที่สุด ผู้ขับขี่รถจักรยานยนต์และผู้โดยสารจึงควรให้ความสำคัญและใส่ใจกับการสวมหมวกนิรภัย โดยเลือกใช้หมวกนิรภัยที่ได้มาตรฐานและมีขนาดเหมาะสมกับผู้สวมใส่

หมวกนิรภัยที่ได้มาตรฐาน ดูกันอย่างไร? หมวกนิรภัย เป็นหมวกที่ทำขึ้นโดยเฉพาะเพื่อป้องกันอันตรายขณะขับขี่หรือโดยสารรถจักรยานยนต์ จากหลักฐานการวิจัยในประเทศไทย พบว่า การสวมหมวกนิรภัยที่ได้มาตรฐานสามารถลดการเสียชีวิตลงได้ถึง 52% และผู้ขับขี่ไม่สวมหมวกนิรภัยมีความเสี่ยงที่จะเสียชีวิตสูงเป็น 2 เท่าของผู้ขับขี่ที่สวมหมวก

ตามกฎกระทรวง ฉบับที่ 14 (พ.ศ.2535) ออกตามความในพระราชบัญญัติจราจรทางบก พ.ศ.2522 ระบุว่า หมวกนิรภัยที่จะใช้ต้องเป็นไปตามมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมเลขที่ 369-2539 ที่กำหนดโดยสำนักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม (สมอ.) โดยใช้หลักเกณฑ์พิจารณาถึงระดับความสามารถของเทคโนโลยีการผลิต มาตรฐานระดับประเทศของประเทศต่างๆ มาตรฐานระดับระหว่างประเทศ เช่น ISO ที่เกี่ยวข้อง และข้อมูลผลการทดสอบผลิตภัณฑ์จากแหล่งต่างๆ ซึ่งหมวกนิรภัยที่เข้าข่ายตามมาตรฐานดังกล่าวและได้รับใบอนุญาตจากสำนักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม (สมอ.) ต้องแสดงรายละเอียดดังต่อไปนี้ที่ตัวหมวก

1) เครื่องหมายมาตรฐานบังคับพร้อมเลขที่ มอก. 369-2539

2) ชื่อผู้ได้รับใบอนุญาตให้ทำหรือนำเข้า

หมวกนิรภัยมีกี่แบบ แต่ละแบบแตกต่างกันอย่างไร

หมวกนิรภัยมี 3 แบบ ตามมาตรฐาน มอก. 369-2539 ได้แก่

1) หมวกนิรภัยแบบครึ่งใบ คือ หมวกนิรภัยที่เปลือกหมวกเป็นรูปครึ่งทรงกลมปิดด้านข้างและด้านหลังเสมอระดับหูของผู้สวมใส่

2) หมวกนิรภัยแบบเต็มใบ คือ หมวกนิรภัยที่เปลือกหมวกเป็น รูปทรงกลม ปิดด้านข้างและด้านหลังเสมอแนวขากรรไกรและต้นคอด้านหลัง ด้านหน้าเปิด เหนือคิ้วของผู้สวมใส่

3) หมวกนิรภัยแบบปิดเต็มหน้า คือ หมวกนิรภัยที่เปลือกหมวก เป็นรูปทรงกลมปิดด้านข้าง ด้านหลัง ขากรรไกร และคางของผู้สวมใส่

สำหรับการประกวดแข่งขันการออกแบบหมวกนิรภัยไทยดีที่สุดสำหรับรถจักรยานยนต์ (The Hunt for the Best Thai Motor Cycle Safety Helmet)โดยสมาคมวิทยากรจราจรและขนส่งแห่งประเทศไทย สนับสนุนโดยสำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) เพื่อจูงใจให้ผู้ใช้รถจักรยานยนต์หันมาสวมหมวกนิรภัยด้วยความสมัครใจมากขึ้น โดยอาศัยหลัก "No Involvement No Committment" (ถ้าฉันมีส่วนร่วมแข่งขันออกแบบหมวก ฉันสัญญาว่าจะใส่หมวก) และชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของการสวมใส่หมวกนิรภัยที่มีคุณภาพ

รายละเอียดการประกวด ดูได้ที่ www.thaitransport.org สมัครและเขียนแนวคิดเรื่องความปลอดภัยของผู้ใช้รถจักรยานยนต์ เขียนแนวคิดเรื่องหมวกนิรภัยจะช่วยผู้ใช้รถจักรยานยนต์ได้อย่างไร

รายละเอียดของหมวกนิรภัยที่จะส่งเข้าประกวด การเลือกสรรค์วัสดุที่จะนำมาใช้ในการผลิตหมวกนิรภัยที่มีความแข็งแรง และมีราคาที่ยอมรับได้ แบบ Drawing ไม่จำกัดจำนวนหน้า ชิงรางวัลชนะเลิศ 1 แสนบาท และรางวัลอื่นๆ เปิดรับผลงานถึง 31 สิงหาคมนี้ ส่งผลงานที่ รศ.ดร.พิชัย ธานีรณานนท์ คณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ อ.หาดใหญ่ จ. สงขลา 90112 โทร.0-1896-8535 E-mail: breathislife@yahoo.com หรือที่ ดร. กัณวีร์ กนิษฐ์พงศ์ โทร.0-2524-5513 E-mail: kanitpon@ait.ac.th

ที่มา สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ